از مسکو تا مدیترانه؛ آتش‌بس اوکراین، پوششی برای تشدید رویارویی با محور مقاومت؟
پایگاه خبری آوای رودکوف-حمید رضا رفیعی : مذاکره‌کننده آمریکایی طی چند روز، به‌طور فشرده در مسکو با مقامات روسیه درباره آتش‌بس مذاکره کرد و ظاهراً پوتین با یک آتش‌بس موقت موافقت کرده و اوکراین نیز حملات خود به روسیه را محدود کرده است.
اما اگر چنین تصمیمی واقعاً اتخاذ شود، لزوماً به معنای پایان جنگ اوکراین نیست؛ بلکه می‌تواند بخشی از یک طرح و مرحله جدید در بازی آمریکا باشد. روس‌ها نیز رفتار آمریکا را به‌خوبی می‌شناسند و می‌دانند چگونه بدون قرار گرفتن در موضع ضعف، با این شرایط برخورد کنند و در صورت لزوم، بعداً با استناد به بهانه‌ای جدید، جنگ را ادامه دهند.
از سوی دیگر، آمریکایی‌ها نیز ممکن است به این نتیجه رسیده باشند که باید موقتاً فتیله جنگ در اوکراین را پایین بکشند تا بتوانند در نقاط دیگری از جهان، به‌ویژه در منطقه غرب آسیا، تمرکز بیشتری داشته باشند. البته در مورد اوکراین، با توجه به شخصیت و عملکرد زلنسکی، قابل پیش‌بینی بودن رفتار طرف اوکراینی نیز محل تردید است.
اگر آتش‌بس در اوکراین عملی شود، می‌توان آن را در چارچوب یک تز قدیمی در سیاست آمریکا نیز تحلیل کرد: برای باز کردن یا فعال کردن یک جبهه، جبهه دیگری را موقتاً غیرفعال یا آرام می‌کند.
نمونه‌های مشابه این رفتار را نیز می‌توان در منطقه مشاهده کرد؛ به‌گونه‌ای که در دوره‌هایی که درگیری با ایران شدت گرفته، آمریکا در جبهه‌های دیگر مانند یمن یا لبنان تغییراتی در سطح درگیری ایجاد کرده و بالعکس، در مقاطعی که درگیری با نیروهای مقاومت افزایش یافته، تلاش کرده از شدت برخی جبهه‌های دیگر بکاهد.
بنابراین، بنده آتش‌بس احتمالی در جنگ اوکراین را از دو حالت خارج نمی‌دانم:
۱- سناریوی یمن و باب‌المندب
با توجه به درگیری‌های اخیر انصارالله با نیروهای اماراتی و سعودی در یمن و نزدیک شدن درگیری‌ها به منطقه باب‌المندب، ممکن است آمریکا قصد داشته باشد بار دیگر در جنگ یمن مداخله جدی‌تری انجام دهد تا از تسلط یا نفوذ بیشتر انصارالله بر این منطقه سوق‌الجیشی جلوگیری کند.
اهمیت باب‌المندب برای آمریکا و اقتصاد جهانی بر کسی پوشیده نیست. افزایش ناامنی در این منطقه می‌تواند موجب افزایش هزینه حمل‌ونقل دریایی، اختلال در مسیر کشتیرانی و در نهایت افزایش قیمت انرژی شود و چالش‌های جدیدی را برای نیروهای نظامی آمریکا ایجاد کند.
۲- سناریوی ایران و جبهه مقاومت
از سوی دیگر، با توجه به پیشروی عمیق اسرائیل در خاک لبنان، تصرف برخی نقاط حساس و تضعیف حزب‌الله، این احتمال مطرح است که آمریکا و اسرائیل تلاش کنند توان حزب‌الله برای ورود مؤثر به یک جنگ احتمالی آینده در حمایت از ایران را کاهش دهند.
همچنین با خنک‌تر شدن هوا و فراهم شدن شرایط مناسب‌تر برای عملیات زمینی در برخی مناطق، و از سوی دیگر با توجه به زمزمه‌ها و نشانه‌هایی درباره تلاش ایران برای شکستن محاصره دریایی، ممکن است آمریکا و اسرائیل خود را برای مرحله جدیدی از رویارویی آماده کنند.
اگر در نهایت آمریکا، اسرائیل و برخی کشورهای عربی منطقه تصمیم به تشدید مجدد رویارویی با ایران بگیرند، واشنگتن طبیعتاً نیاز دارد از جبهه اوکراین تا حد امکان آسوده باشد تا بتواند تمرکز بیشتری بر مدیریت تحولات منطقه داشته باشد.
از این منظر، آتش‌بس احتمالی در اوکراین نه‌تنها می‌تواند با تهدیدهای چند روز اخیر مقامات اسرائیلی و آمریکایی بی‌ارتباط نباشد، بلکه ممکن است با تحولات سیاسی داخلی آمریکا و اسرائیل نیز ارتباط داشته باشد.
ترامپ و نتانیاهو، هر دو برای حفظ موقعیت سیاسی خود نیازمند دستاوردهای قابل ارائه هستند. از یک سو، تاکنون نتوانسته‌اند تکلیف خود را با ایران و جبهه مقاومت یکسره کنند و از سوی دیگر، چشم‌انداز روشنی برای خروج آبرومندانه از بحران‌ها و جنگ‌های منطقه‌ای که خود در شکل‌گیری یا تشدید آن نقش داشته‌اند، پیش روی خود نمی‌بینند.
بنابراین، باید منتظر ماند و دید آیا آتش‌بس احتمالی در اوکراین واقعاً گامی به سوی پایان جنگ خواهد بود یا صرفاً تغییری در اولویت‌های آمریکا و انتقال تمرکز از یک جبهه به جبهه‌ای دیگر.
