از بن‌بستِ زیرساختی تا افقِ مطالبات؛ تحلیلی بر ره‌آوردهای سفر وزیر فرهنگ به کهگیلویه و بویراحمد
پایگاه خبری آوای رودکوف| سفر سیدعباس صالحی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی به کهگیلویه و بویراحمد، فراتر از یک بازدیدِ معمول، به عرصه‌ای برای تقابلِ «نیازهایِ زیرساختیِ استان» و «راهبردهایِ کلانِ وزارتخانه» تبدیل شد. این سفر که با محوریتِ احیای پروژه‌های کلان و شنیدنِ صدای صریحِ جامعه هنری صورت گرفت، با یک چالشِ بنیادین آغاز شد: چگونه می‌توان از «شاهکارهایِ هنری با دستِ خالی» به سمتِ «زیرساخت‌هایِ استاندارد و پایدار» حرکت کرد؟
تجلی هنر رضوی؛ ظرفیتی در تراز ملی
سفر وزیر فرهنگ به یاسوج با حضور در محوطه برگزاری چهارمین جشنواره ملی تئاتر خیابانی رضوی آغاز شد. وی با تماشای اجراهای میدانی، از توان بالای هنرمندان و ظرفیت‌های میزبانی استان در برگزاری رویدادهای فرهنگی کلان قدردانی کرد. صالحی با اشاره به پیوند هنر و معنویت، اجرای نمایش‌های مبتنی بر فرهنگ رضوی را فرصتی برای ترویج ارزش‌های والای انسانی و مذهبی در میان مردم دانست؛ رویدادی که نشان داد ظرفیت هنری استان در تراز ملی است.
تقابلِ واقع‌گرایانه: مطالبه‌گریِ استانداری و پاسخِ عملیاتیِ وزیر
در حالی که فضای جشنواره، ویترین توانمندی‌های هنری استان بود، اما در نشست شورای فرهنگ عمومی، فضا از حالتِ تشریفاتی خارج و به سمتِ چالش‌هایِ ساختاریِ استان تغییر کرد. یدالله رحمانی، استاندار کهگیلویه و بویراحمد، در حضور وزیر، رویکردی صریح و مطالبه‌گرانه را اتخاذ کرد. وی ضمن قدردانی از اختصاص ۴۰۰ میلیارد تومان برای احیای «تالار مرکزی یاسوج» (با بیش از ۲۳ هزار مترمربع زیربنا که از سال ۱۳۸۷ راکد مانده بود)، تأکید کرد که این تنها بخشی از نیازهایِ استان است.
استاندار با اشاره به فاصله معنادارِ امکاناتِ فرهنگیِ شهرستان‌های استان با استانداردهای کشوری، بر این نکته تأکید کرد که هنرمندان این دیار با «دستِ خالی» در حالِ خلقِ شاهکارهای هنری هستند، اما این وضعیت، پایداریِ لازم را برای توسعه‌ی فرهنگی ندارد. او خواستار تسریع در تکمیل «پردیس هنری گچساران» و تقویتِ بودجه‌های فرهنگی شد. همچنین، وی با نگاهی هویت‌ساز، پیشنهاد داد که «۱۴ فروردین» به عنوان «روز ملی حماسه مقاومت استان» و یکی از روزهای دهه کرامت به نام «حضرت بی‌بی حکیمه (س)» در تقویم رسمی کشور ثبت شود. رحمانی همچنین از تصویب «پیوست رسانه‌ای» برای پروژه‌های عمرانی استان خبر داد.
این گفتگو، نقطه عطفِ سفر بود؛ جایی که سیدعباس صالحی، وزیر ارشاد در پاسخی راهبردی، از ضرورتِ «ضمانت اجرایی» سخن گفت و تأکید کرد که مسائلِ فرهنگی با بخشنامه و جلساتِ مکرر حل نمی‌شوند، بلکه نیازمند «اقدام عملیاتی» هستند.
نقشه راهِ سه‌ساله؛ گذار از وعده به سندِ اجرایی
در راستایِ گذار از مرحله‌ی «طرح مسئله» به مرحله‌ی «اجرا»، وزیر فرهنگ با اشاره به امضای تفاهم‌نامه سه‌ساله میان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و استانداری کهگیلویه و بویراحمد، گامِ عملیاتیِ این سفر را اعلام کرد. وی تأکید نمود که هدف از این تفاهم‌نامه، ایجاد یک «نقشه راه سه‌ساله» برای فعالیت‌های فرهنگی و هنری استان است.
صالحی تصریح کرد که در این توافق‌نامه، موضوعاتِ حیاتی و چالش‌برانگیزی همچون تالار مرکزی یاسوج، تماشاخانه دهدشت، مجتمع فرهنگی گچساران و پلاتوها در اولویت قرار گرفته‌اند. این تفاهم‌نامه با نگاهی جامع، به موضوعاتی نظیر حمایت از هنرمندان، پوشش بیمه تأمین اجتماعی و بیمه تکمیلی، برگزاری کنگره‌ها و همایش‌ها، نمایشگاه‌ها، فعالیت‌های دینی و قرآنی، حوزه کتاب و رسانه و همچنین فعالیت‌های هنری و هنرستان‌ها توجه ویژه دارد تا خلأهای موجود در این حوزه‌ها در قالب یک برنامه‌ریزیِ منسجم و سه‌ساله برطرف شود.
صدایِ بی‌پرده‌یِ اهالی فرهنگ و رسانه؛ از شکاف‌هایِ آموزشی تا عدالتِ زیرساختی
در نشستِ تخصصی، نمایندگانِ جامعه هنری و رسانه مستقیماً به «زخم‌هایِ ساختاری» پرداختند که بسیاری از آن‌ها در محورهای تفاهم‌نامه فوق نیز دیده می‌شد:
- شکافِ زیرساختی در شهرستان‌ها: هنرمندان با اشاره به فقدانِ پلاتوهای استاندارد و سالن‌های نمایشی در شهرستان‌هایی نظیر کهگیلویه و بهمئی، تأکید کردند که بدونِ داشتنِ فضای فیزیکی برای تمرین و اجرا، عدالتِ فرهنگی محقق نمی‌شود.
- چالش‌های آموزشی و اقتصادی: نقدِ جدی به وضعیتِ آموزشگاه‌های آزاد و لزومِ استانداردسازیِ فعالیت‌های هنری مطرح شد. همچنین تقاضا برای ایجاد پیوند میان «اقتصاد و هنر» به‌گونه‌ای که معیشتِ هنرمندانِ استان تضمین شود، از اصلی‌ترین مطالبه‌ها بود.
- معیشت و حمایت از رسانه: اهالی رسانه نیز از فقدانِ نظامِ حمایتی برای تجهیزات تولید محتوا و ضرورتِ نظارت بر توزیعِ عادلانه آگهی‌های دولتی گلایه کردند تا رسانه‌های محلی بتوانند از مرحله‌ی «بقا» به مرحله‌ی «توسعه» حرکت کنند.
نقشِ راهبردیِ اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان
در میانِ این حجم از مطالباتِ دشوار، مدیریتِ اداره‌کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان، در جایگاهِ یک «تسهیل‌گرِ هوشمند» عمل کرد. برگزاریِ نشست‌هایی که اجازه داد هنرمندان بدونِ لکنتِ زبان، دغدغه‌هایشان را به گوش وزیر برسانند و همزمان، پیگیریِ فعالانه برای احیای پروژه‌های راکد (مانند تالار مرکزی) و نهایتاً منجر شدن به امضای تفاهم‌نامه‌ی سه‌ساله، نشان داد که این مجموعه به جایِ لاپوشانیِ مشکلات، با باز کردنِ فضای گفتگو، در حالِ ایجادِ بسترِ اصلیِ تغییر است. این رویکرد، که ترکیبی از «مدیریتِ بحران» و «اعتماد به ظرفیت‌های بومی» است، همان چیزی است که می‌تواند استان را از بن‌بست‌های قدیمیِ فرهنگی خارج کند.
